محدودیتهای اینترنت، توقف جذب سرمایه و از بین رفتن کانالهای جذب مشتری، بسیاری از کسبوکارهای نوپا را به سمت کوچککردن تیمها، توقف توسعه محصول و تغییر مسیر اجباری سوق داد و منجر به شرایطی شد که در آن تمرکز فعلی بر بقاست و آینده، بیش از هر زمان دیگری، مبهم است.
به گزارش پیوست، برای کسبوکارهای نوپا، بحرانهای یک سال اخیر در کنار کاهش درآمد، موجب تغییر مسیر رشد و توسعه شد. برآیند وضعیت اکوسیستم استارتآپها نشان میدهد، نبود دسترسی پایدار به اینترنت و قطع دسترسی به کانالهای ارتباطی، جریان درآمدی آنها را نزدیک به صفر کرد و رشد و توسعه آنها را تحت تاثیر زیادی قرار داد.
حامد استادی، مدیرعامل استارتآپ همسادهها در گفتوگو با پیوست، با اشاره به اینکه فعالیت این پلتفرم مربوط به دستیار مدیران ساختمان و تبدیل بازار سنتی به دیجیتال است، در مورد تاثیر اینترنت بر درآمد این پلتفرم توضیح میدهد: «عکسالعمل مردم به قطعی اینترنت بسیار زیاد بود. به گونهای که میزان پرداختهای ماهیانه آنلاین در پلتفرم ما در برخی بازههای زمانی به یک سوم هم رسید.»
حسین عزیزی، مدیرعامل استارتآپ دکیو هم با توضیح اینکه در دو ماه اخیر، درآمد این استارتآپ به صفر رسید به پیوست میگوید: «به دلیل از دسترس خارجشدن سرویسهای ارتباطی سابق، تنها درآمد ما در این مدت از همان تمدید سرویس مشتریان قدیمیمان بود. وقایع دی ماه و جنگ اخیر شرایط پر ابهامی را پیشروی ما قرار داد و از آن دوره تاکنون نتوانستیم مشتری جدیدی جذب کنیم و آنچه از قبل برنامهریزی کرده بودیم نیز همچنان در هالهای ابهام است.»
او با اشاره به اینکه اینترنت پرو کارایی ندارد، توضیح میدهد: «با اینترنت پرو میتوان تنها اقدامات فنی شرکت را پیش برد. از سمتی دیگر بسیاری از مردم به اینترنت دسترسی ندارند و از همینرو جذب مشتری جدید ممکن نیست.»
عزیزی همچنین از تاثیر محدودیتهای اینترنت بر زیرساختهای فنی و بازاریابی شرکت میگوید. او توضیح میدهد: «برای جلوگیری از حذف شدن از نتایج گوگل، به ناچار بخش تبلیغاتی وبسایت خود را روی هاست خارجی منتقل کردیم. به دنبال این مساله سایت در داخل کشور برای یک هفته تا ۱۰ روز از دسترس خارج شد.»
او در مورد ارتباط با مشتریان در نبود اینترنت هم میگوید: «برای ارتباط با مشتریان فعلی به سراغ پیامرسانهای داخلی رفتیم و حتی در برخی اپلیکیشنها ربات اطلاعرسانی ساختهایم. با این حال این ابزارها هنوز نتوانستهاند جای کانالهای اصلی جذب مشتری را بگیرند.»
هومن بخشی، مدیرعامل استارتآپ توربین هم با تایید اینکه اینترنت پرو کیفیت و سرعت لازم را برای پیشبرد اقدامات فنی ندارد، به پیوست میگوید: «از اسفندماه تاکنون، به دلیل محدودیتهای اینترنت و دشواری دسترسی به خدمات بینالمللی، توسعه فنی توربین متوقف شد.»
فعالیت بدون سایه سرمایهگذار
استارتآپها برای آنکه بتوانند به هدفی که بر مبنای آن متولد شدند نزدیک شوند، بیش از هر چیز به سرمایهای نیاز دارند که امکان توسعه محصول، فرصت دیدهشدن، آزمون ایده و اثبات تواناییهایشان را فراهم کند. با این حال روایت استارتآپها نشان میدهد فضای جذب سرمایه در ماههای اخیر وارد دورهای از رکود و احتیاط شده و بخش قابل توجهی از استارتآپها همچنان متکی به همان سرمایهگذاریهای اولیه یا جذبهای محدود گذشته باقی ماندند.
مدیرعامل استارتآپ دکیو تاکید میکند که جذب سرمایه در سال ۱۴۰۳ بسیار شرایط دشواری داشت و این وضعیت در سال ۱۴۰۴ به مراتب بدتر بود. به گفته او سال ۱۴۰۴ بیشترین تمرکز بر بقا و حفظ تیمها بود و از همینرو جذب سرمایه بسیار وضعیت وخیمی داشت.
او توضیح میدهد که دکیو بخشی از برنامههای توسعه قبلی خود را کنار گذاشته و حالا تلاش میکند نیازهای تازهای را که در نتیجه بحران شکل گرفته شناسایی کند: «قبلا روی اضافه کردن فیچرها و محصولات جانبی برنامهریزی کرده بودیم، اما حالا در حال بررسی نیازهای شرایط جدید هستیم تا بر آن اساس توسعه را جلو ببریم.»
مدیرعامل استارتآپ توربین هم با توضیح اینکه جذب سرمایه، بعد جذب سرمایه بذری اولیه از جهاد دانشگاهی متوقف شد، میگوید: «تیم توربین به دنبال جذب سرمایهگذار جدید برای توسعه محصول بود، اما فضای پرریسک بازار باعث شده سرمایهگذاران علاقهای به ورود به حوزه گردشگری نداشته باشند و آن را تصمیم غیر منطقی بدانند.»
او میگوید همین مساله باعث شد تیم توربین تصمیم بگیرد ابعاد فعالیت خود را کوچکتر کند تا بتواند به حیاتش ادامه دهد. او اضافه میکند: «کاهش منابع مالی شرکت را ناچار کرد درباره حقوق و ساختار همکاری بازنگری کند.»
مدیرعامل توربین در ادامه به تغییر استراتژی این استارتآپ اشاره میکند که به گفته او به دلیل شکست در جذب سرمایه و فشار برای رسیدن سریعتر به درآمد اتفاق افتاد. بخشی میگوید: «برنامه اولیه توربین، ساخت یک پلتفرم هوشمند برنامهریزی سفر بوده. اما به دلیل شرایط پیش آمده و جذب نشدن سرمایه، قصد داریم به سمت فروش بلیط برویم تا بتوانید جریان درآمدی ایجاد کنیم.»
آیندهای متمرکز بر بقا
استارتآپهایی که حتی در شرایط عادی هم به دلیل محدودیت منابع مالی، وابستگی به زیرساختهای ناپایدار و دشواری جذب سرمایه در موقعیتی شکننده قرار داشتند، امروز زیر فشار بحرانهای پیدرپی ناچار شدهاند مقیاس فعالیت خود را کوچکتر کنند، بخشی از نیروهای انسانی را از دست بدهند و برنامههای توسعهای خود را کنار بگذارند. در چنین شرایطی، بسیاری از استارتآپها، خصوصا آنهایی که در جذب سرمایه جدید موفق نشدند، صرفا بر بقا و حضور در بازار تمرکز میکنند و نه چیز دیگری.
مدیرعامل پلتفرم همسادهها با اشاره به اینکه شرایط اینترنت تاثیر عمیقی بر این کسبوکار گذاشت، توضیح میدهد: «در مدت اخیر بازاریابی را متوقف کردیم و برای ارتباط با مشتریان کانالهایی را در پیامرسانهای داخلی ساختیم. به واسطه شرایط اینترنت کشور، سرعت توسعه به یک دهم شرایط عادی رسیده است. به همین دلیل نمیتوانیم به اندازهای که باید به توسعه فکر کنیم.»
به گفته مدیرعامل دکیو هم، امروز حدود ۷۰ درصد تمرکز این شرکت روی حفظ سرویسهای فعلی و تضمین بقا قرار گرفته و تنها ۳۰ درصد از انرژی این مجموعه صرف توسعه میشود.
مدیرعامل توربین هم تاکید میکند توربین هنوز متوقف نشده و صرفا مقیاس فعالیت و مسیرش را تغییر داده است: «ما هنوز کار میکنیم، اما حجم فعالیتها کوچکتر شده و مسیرمان هم تا حدی تغییر کرده است.»
منبع
