گزارش عملکرد سال ۱۴۰۴ معاونت علمی ریاستجمهوری از توسعه همکاریهای بینالمللی در حوزه فناوری، ثبت ۸۶۸ همکاری با متخصصان ایرانی خارج از کشور، گسترش صادرات محصولات دانشبنیان و توسعه همکاریهای علمی ایران با کشورهایی مانند چین، آلمان و ازبکستان خبر میدهد؛ همکاریهایی که در قالب فراخوانهای مشترک تحقیق و توسعه، به دریافت ۲۴۰ طرح پژوهشی مشترک منجر شده است.
به گزارش پیوست، معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری در گزارش عملکرد سال ۱۴۰۴ خود، از اجرای مجموعهای از اقدامات راهبردی در حوزه دیپلماسی علمی و فناوری خبر داد؛ اقداماتی که از توسعه زیرساختهای حقوقی و شبکهسازی نخبگان ایرانی خارج از کشور تا گسترش صادرات محصولات هایتک، همکاریهای پژوهشی بینالمللی و حضور فعال در پیمانهای راهبردی جهانی را دربرمیگیرد.
بر اساس گزارش عملکرد سال ۱۴۰۴، معاونت علمی، و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری با اجرای برنامههایی در پنج محور توسعه زیرساختهای حقوقی، شبکهسازی نخبگانی، همکاریهای پژوهشی، توسعه صادرات و ابتکارات ویژه، موفق به ثبت ۸۶۸ مورد همکاری با متخصصان ایرانی خارج از کشور، فراهمسازی مقدمات تصویب اساسنامه سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی و همچنین توسعه صادرات محصولات هایتک به بازارهای هدف شده است.
ایجاد ساختارهای قانونی و نهادی، یکی از الزامات اصلی توسعه همکاریهای پایدار در عرصه علم و فناوری به شمار میرود. در همین راستا، مهمترین اقدام انجامشده در این بخش، تمهید مقدمات لازم برای تصویب و ابلاغ اساسنامه «سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی» در دولت چهاردهم عنوان شده است.
این اقدام با هدف ایجاد نهادی متمرکز و پاسخگو برای راهبری دیپلماسی علمی کشور انجام شده و به گفته معاونت علمی، زیرساخت حقوقی لازم برای انسجامبخشی به همکاریهای علمی و فناورانه ایران در سطح بینالمللی را فراهم کرده است.
بهرهمنده از ظرفیت متخصصان بینالمللی
معاونت علمی در بخش دیگری از این گزارش، توسعه شبکه ارتباطی میان متخصصان ایرانی خارج از کشور و اکوسیستم فناوری داخلی را یکی از محورهای اصلی برنامههای خود معرفی کرده است.
بر این اساس، در قالب پلتفرم «کانکت» (Connect)، زمینه ۸۶۸ مورد همکاری میان متخصصان ایرانی مقیم خارج و مراکز علمی و فناورانه داخلی فراهم شده است. از مجموع این همکاریها، ۴۳۱ پروژه جایگزین خدمت سربازی، ۶۳ پروژه آموزشی و پژوهشی شامل پسادکتری و فرصت مطالعاتی، تأسیس ۲۱۲ شرکت دانشبنیان و برگزاری ۱۶۲ سخنرانی و کارگاه تخصصی به ثبت رسیده است.
همچنین در قالب پلتفرم «آیکانکت» (i-Connect) و با هدف جذب استعدادهای بینالمللی، ۶۶ پرونده همکاری مورد تأیید قرار گرفته و ۱۶۵ دفترچه اقامت ویژه برای متخصصان و کارآفرینان غیرایرانی صادر شده است تا حضور و فعالیت این افراد در زیستبوم نوآوری کشور تسهیل شود.
در بخش همکاریهای علمی بینالمللی نیز، معاونت علمی از برگزاری فراخوانهای مشترک تحقیق و توسعه با کشورهای چین، ازبکستان و آلمان خبر داده است؛ فراخوانهایی که در مجموع منجر به دریافت ۲۴۰ طرح پژوهشی مشترک شدهاند.
همچنین حمایت از اعزام چهار تیم پژوهشی برجسته ایرانی به مراکز تحقیقاتی سطح اول جهان از دیگر اقدامات این حوزه اعلام شده است. این تیمها به مراکزی همچون «سینکروترون سولیل» فرانسه، «الترا» ایتالیا و «سزامی» اردن اعزام شدهاند.
جهش صادرات دانشبنیان و توسعه بازارهای جهانی
یکی از محورهای گزارش عملکرد معاونت علمی، توسعه صادرات محصولات دانشبنیان و ورود فناوریهای ایرانی به بازارهای جهانی است.بر اساس این گزارش، در سال ۱۴۰۳ تعداد ۳۲۴ مورد حمایت صادراتی و در ۹ ماهه نخست سال ۱۴۰۴ نیز ۲۲۷ مورد حمایت در حوزه صادرات دانشبنیان ثبت شده است.
در بخش توسعه زیرساختهای برونمرزی، خانه نوآوری و فناوری ایران در ونزوئلا و شعبه پکن در چین تاسیس شده و همچنین مجوز فعالیت کارگزاران مدیریت صادرات در کشورهای ترکیه، ارمنستان و منطقه بالکان صادر شده است.
معاونت علمی همچنین از ارائه ۵۵۱ مورد حمایت توانمندسازی صادراتی، برگزاری کمپهای بینالمللیسازی در ۱۰ استان کشور و راهاندازی پلتفرمی مشابه لینکدین برای همانندسازی و تشکیل کنسرسیومهای صادراتی با پشتیبانی ۳۴ کارگزار حرفهای خبر داده است.
بخش دیگری از این گزارش به توسعه دیپلماسی علمی و فناوری در قالب همکاریهای منطقهای و بینالمللی اختصاص دارد. بر این اساس، ایران در کارگروههای مشترک علم و فناوری با کشورهایی از جمله روسیه، ترکیه، عراق، مالزی، جمهوری آذربایجان و ونزوئلا مشارکت فعال داشته است.
همچنین معاونت علمی از ارتقای جایگاه ایران در گروه «بریکس»، همکاری با یونیسف و تعامل مستمر با سازمان جهانی مالکیت فکری (WIPO) و آنکتاد (UNCTAD) با هدف واقعیسازی شاخص جهانی نوآوری ایران خبر داده است.
در حوزه تعاملات نخبگانی منطقهای نیز نخستین همایش نخبگان علمی و فرهنگی افغانستانی در بهمنماه ۱۴۰۳ با حضور ۱۳۰ نفر از نخبگان و سرآمدان افغانستانی مقیم ایران برگزار شده است؛ رویدادی که با هدف توسعه تعاملات دانشمحور و تقویت همکاریهای علمی منطقهای برگزار شد.
منبع
